Geschiedenis: oogdruk meten door je oogbol in te deuken

FLEVOLAND • Wo 10 september 2025 | 16:00 • Woensdag 10 september 2025 | 16:00

De oogziekte glaucoom komt bij 2 op de 100 mensen boven de 45 jaar voor. Doordat de oogdruk te hoog is, krijg je schade aan de oogzenuw en kun je minder goed zien.

Van verhoogde oogdruk merk je eigenlijk niks. Daarom is het belangrijk dat die gemeten wordt, legt Frans Ros uit.
Hij is oogarts in ruste en vrijwilliger bij het Trefpunt Medische Geschiedenis in Nederland op Urk. In het programma Studio Flevoland vertelt hij meer over oogdruk en hoe dat gemeten wordt.

In 1905 ontdekte de Noorse arts Schiotz een apparaat waarmee hij die oogdruk kon meten. Het werd de Schiotz-tonometer, die 50 jaar de gouden standaard was in de oogzorg. Het apparaat wordt vandaag de dag nog gebruikt in ontwikkelingslanden.

De meter van Schiotz heeft een wijzertje op een plaat, met een stiftje, dat op de oogbol wordt gezet. Ros: "Als je dat stiftje erin kan drukken, dan is het laag." De oogdruk moet ook laag zijn. "Die is zelden te laag." Een hoge oogdruk kan betekenen dat een patiënt glaucoom heeft.

In Nederland was er overigens al een oogdruk-meter uitgevonden in 1862, door dokter Donders in Utrecht. "Maar die kon niet gebruikt worden, want er waren geen middelen om het oog te verdoven," aldus Ros.


Dit gesprek is uitgezonden in het programma Studio Flevoland! Elke werkdag tussen 15:00 en 19:00 uur te zien en te horen bij Omroep Flevoland. Tips? Stuur een e-mail.

Deel artikel