omroep flevoland

Bij het Trefpunt Medische Geschiedenis in Nederland op Urk is een bijzonder boek opgedoken: een groot folio uit 1734 over paardengeneeskunde. Curator diergeneeskunde Erik Jan Tjalsma kreeg het werk in handen en werkt nu aan een Nederlandse vertaling die dit najaar verschijnt.

Eén van de eerste boeken over dieren
Het boek, La Parfaite Connaissance des Chevaux, geldt als een van de eerste publicaties over gezelschapsdieren en als het eerste boek over paardengeneeskunde dat in Nederland verscheen. De auteur, de Franse stalmeester J. Gaspard, gaf dertig jaar les bij de manege van de Universiteit Leiden. In die tijd bestond het beroep dierenarts nog niet; pas in 1825 studeerde de eerste Nederlandse dierenarts af. Het boek is in Den Haag uitgegeven en bevat 61 gedetailleerde anatomieplaten.

Opzienbarende en risicovolle behandelingen
De inhoud laat zien hoe men in de achttiende eeuw naar dierziekten keek. Het boek beschrijft aandoeningen en behandelingen, waaronder castratie. De voorgeschreven middelen zijn naar huidige maatstaven vaak ronduit gevaarlijk. Recepten variëren van oesterschelpen en spreeuwen tot giftige stoffen als arsenicum en kwik. Medicijnen werden soms toegediend met een fles wijn of bier.

Vertaling voor een nieuw publiek
Emmeloorder Tjalsma vertaalt het werk omdat de kennis uniek is en nergens anders zo uitgebreid is vastgelegd. De Nederlandse uitgave verschijnt naar verwachting in november bij University Press Amsterdam en richt zich vooral op liefhebbers en kenners in de paardenwereld.
Meer informatie over de geschiedenis van de diergeneeskunde is te vinden via de site van het Trefpunt.

Dit gesprek is uitgezonden in het programma
Studio Flevoland! Elke werkdag tussen 15:00 en 19:00 uur te zien en te horen bij Omroep Flevoland. Tips? Stuur een e-mail.