omroep flevoland

Na bijna 10 jaar is museum Batavialand klaar met het conserveren van de IJsselkogge: een schip dat eeuwenlang op de bodem van de IJssel bij Kampen lag en in 2016 is opgetakeld. Het conserveren - zeg maar het drogen - was een precair proces, waar vooral veel geduld voor nodig was.

In een speciaal gebouwde hal op het terrein van museum Batavialand in Lelystad gold jarenlang maar één belangrijke regel: 'de deur blijft dicht'. In de hal staat het wrak van de IJsselkogge, veilig ondersteund door een ijzeren stellage.

Alleen conservatoren, en af en toe een monteur van de milieu-installatie, mochten naar binnen. In de hal werd het luchtvochtigheidspercentage nauwkeurig op peil gehouden.

De IJsselkogge is een 15e-eeuws handelschip dat in 2011 in uitzonderlijk goede staat op de bodem van de IJssel is gevonden. Het schip is waarschijnlijk bewust tot zinken gebracht aan het eind van haar levensduur en diende als een dam in de IJssel.

Langdurig proces
Toen de IJsselkogge in 2016 werd opgetakeld uit de IJssel zat het hout vol met water. Het had namelijk eeuwenlang op de bodem gelegen. Dat hout kon niet zomaar gedroogd worden: drogen aan de lucht zou betekenen dat het hout enorm krimpt, te snel uitdroogt en verbrokkelt.

Daarom werd het schip in eerste instantie met water besproeid, tot de conservering begon. Het is met de hand ingespoten met polyethyleenglycol (PEG), een soort was.

Laura Koehler is conserveerspecialist en heeft het schip de afgelopen jaren onder haar hoede genomen: "Dit schip kom je niet dagelijks tegen, zegt Koehler. "Het is dus zeker een hele eer dat ik hieraan mocht werken."

Zo ging het drogen in zijn werk:

"Daar gaan we in samenwerking met technici en ontwerpers het schip in een nieuw harnas zetten," zegt projectleider Wouter Waldus. Allemaal met als doel dat het een mooi tentoonstellingsobject wordt. Volgens Waldus wordt dat nog een complexe klus. "Dat moeten we lerenderwijs gaan ontwerpen."

Uiteindelijk keert het schip terug naar Kampen, waar het een plek zal krijgen in het nieuwe Kogge Museum Kampen. Daar is hij dan voor het publiek te zien.

Het conserveren van dit schip is volgens projectleider Waldus ontzettend belangrijk. Het is namelijk een echt oudje en vertelt heel veel over de geschiedenis van Nederland. Dit soort schepen werden namelijk veel gebruikt voor de handel in de Oostzee. "Met dit soort schepen werd de basis gelegd van de bloei van Nederland."