Medische geschiedenis: het trilapparaat dat longpatiënten lucht moest geven

FLEVOLAND • Wo 29 april 2026 | 16:00 • Woensdag 29 april 2026 | 16:00

In het Trefpunt Medische Geschiedenis Nederland op Urk zijn duizenden medische objecten en verhalen uit het verleden te vinden. Vrijwilliger Ronald Valk dook in de collectie en nam een bijzonder apparaat onder de loep: de Massator Picco, een hulpmiddel dat decennialang werd gebruikt bij patiënten met longproblemen.

In het programma Studio Flevoland vertelt hij over de Massator Picco is een elektrisch massageapparaat, ter grootte van een strijkijzer, dat met trillingen slijm in de longen los moest maken. Het apparaat werd op de borst van de patiënt geplaatst. Het opgehoeste slijm werd opgevangen in een speciale sputumpot, aanvankelijk van geëmailleerd metaal en later van plastic. De kleur van het sputum gaf artsen belangrijke informatie over de gezondheid van de patiënt.

Het apparaat werd gebruikt vanaf het einde van de jaren vijftig tot begin jaren tachtig. Valk, zelf oud-fysiotherapeut, werkte destijds met longpatiënten. “We klopten patiënten vaak met de hand om slijm los te maken. Dat was belastend voor ons als therapeut en moeilijk te doseren”, vertelt hij.

Het apparaat leek een uitkomst, maar later onderzoek, uit 1979, toonde aan dat het apparaat geen aantoonbare meerwaarde had. Drainage en inspanningstherapie bleken effectiever.
Toch bleef de Massator Picco tot in de jaren '80 in gebruik, mede omdat patiënten de behandeling als prettig ervoeren. "Het was zo ingeburgerd dat het moeite kostte om te vertellen dat het geen toegevoegde waarde had."

Meer over dit soort medische geschiedenis is te vinden op de website van het Trefpunt Medische Geschiedenis Nederland.


Dit gesprek is uitgezonden in het programma Studio Flevoland! Elke werkdag tussen 15:00 en 19:00 uur te zien en te horen bij Omroep Flevoland. Tips? Stuur een e-mail.

Deel artikel