omroep flevoland

In Almere pleit Forum voor Democratie (FVD) voor een toekomstig verbod op het gebruik van traditioneel strooizout. De partij vindt dat natriumchloride te veel dierenleed veroorzaakt en schade aan de Almeerse natuur aanricht. Deskundigen plaatsen daar wel kanttekeningen bij: de effecten op planten zijn er, maar blijven meestal beperkt tot een smalle strook langs de weg. Voor vogels kunnen de risico’s wél serieus zijn.

FVD heeft een motie ingediend waarin het college wordt opgeroepen om uiterlijk voor de volgende winter over te stappen op een ecologisch alternatief. Raadslid Karine de Potter stelt dat het huidige strooizout, dat de gemeente via Rijkswaterstaat inkoopt, schadelijk is voor dieren en voor de infrastructuur. Volgens de partij is het zout weliswaar goedkoop in aanschaf, maar zijn er verborgen kosten doordat wegen en groen erdoor worden aangetast.

Andere plantjes in de berm
Die zorgen worden niet één op één gedeeld door experts. RTL Nieuws sprak voor een artikel meerdere deskundigen, die aangeven dat de impact van strooizout op de natuur vaak kleiner is dan mensen denken. Tegelijkertijd zijn er wel degelijk duidelijke effecten, vooral bij planten.

Ecoloog Arnoud-Jan Rossenaar geeft bij RTL aan dat die voornamelijk te zien zijn bij planten. "Je vindt langs snelwegen planten die normaal alleen in de duinen groeien, zoals Deens lepelblad, een klein plantje met witte bloemetjes", vertelt hij. "Deze planten hebben een hoge zouttolerantie. Het is grappig om te zien dat de verspreidingskaart van deze soort bijna precies overeenkomt met het Nederlandse (snel)wegennet."

Volgens Rossenaar zit de schade echter meestal dicht op het asfalt. "Effecten beperken zich meestal tot een strook van twintig tot dertig centimeter langs de weg." Hij vult aan: "Bomen staan meestal verder van de weg en hebben daarom weinig last van al dat zout. Bovendien valt er in Nederland veel regen, waardoor het zout snel verdunt en ook weer wegspoelt."

Effecten op grondwater
Ook bij grondwater zien experts doorgaans geen grote problemen. Peter Schipper van de Wageningen Universiteit legt tegen RTL uit dat zo'n 60 procent van het Nederlandse drinkwater uit grondwater komt. "Bij pompstations die vrij ondiep het grondwater oppompen, kan het zoutgehalte iets verhoogd zijn als in de omgeving veel gestrooid wordt. Maar deze verhoging is gering en blijft ver onder toegestane waarden, mede omdat er veel verdunning is, dus menging van meerdere pompputten."

Schipper wijst er bovendien op dat drinkwater goed wordt gezuiverd en dat er maatregelen bestaan om vervuild afstromend wegwater weg te leiden. "De kwaliteit van het drinkwater blijft goed omdat dat water vooraf goed wordt gezuiverd.

Daarnaast worden ook voorzorgsmaatregelen genomen om risico's van verontreiniging door vervuild water dat van wegen afstroomt te beperken. Bij de A12 bij Bunnik is bijvoorbeeld een sloot gegraven om afstromend water van de weg af te voeren, zodat het niet in pompputten terechtkomt."

Risico’s voor vogels in Almere
Waar FVD wél een punt kan hebben, is dierenwelzijn. Timo Roeke van de Vogelbescherming waarschuwt bij RTL dat vogels dorst krijgen van het zout of nierschade kunnen oplopen als ze smeltwater drinken. Ook kan het zout via de veren in hun lichaam komen tijdens het wassen, wat de dieren verzwakt in een periode dat ze hun energie hard nodig hebben.

Alternatieven lastig toepasbaar
De vraag is vervolgens wat een werkbaar alternatief is voor gladde wegen. FVD wil een ‘ecologische oplossing’, maar Rijkswaterstaat schrijft al langer dat de opties beperkt zijn. Alternatieven zoals calciumchloride hebben nadelen, en zand of grind wordt op drukke wegen ontraden omdat het materiaal in het asfalt kan gaan zitten.

Dit verhaal is gemaakt door de redactie van 1Almere. 1Almere en Omroep Flevoland hebben een samenwerkingsverband.