omroep flevoland

De uitvoering van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) in Dronten is op orde, maar de gemeente moet wel scherpere keuzes gaan maken in het beleid. Zo kan de ondersteuning van inwoners verbeterd worden en kan Dronten zich beter voorbereiden op de toekomst.

In de toekomst kan de Wmo onder druk komen te staan, blijkt uit een onafhankelijk onderzoek van de Rekenkamer Dronten.

Tien jaar geleden werden gemeenten zelf verantwoordelijk om inwoners te helpen die niet op eigen kracht of met hulp van hun omgeving mee kunnen doen aan de samenleving. Het gaat daarbij onder meer om ondersteuning thuis, zoals huishoudelijke hulp, begeleiding en woningaanpassingen.

"Het doel is dat inwoners zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven wonen en kunnen participeren in de samenleving", legt de Rekenkamer uit in het rapport.

Beleidsvrijheid
Gemeentes mogen zelf kijken hoe ze de Wmo uitvoeren. Maar landelijk en lokaal staat de uitvoering ervan onder druk, stelt de Rekenkamer. De vraag om hulp neemt toe doordat er meer ouderen zijn, en ook meer ingewikkelde hulpvragen.

Tegelijkertijd willen gemeenten onder meer sturen op zelfredzaamheid en het beperken van maatwerkvoorzieningen. Dat leidt volgens de rekenkamer tot spanningen tussen beschikbaar geld, doelen en de behoeften van inwoners.

In Dronten is het beleid de afgelopen jaren meerdere keren aangepast. Dat was aanleiding voor de rekenkamer om te gaan kijken of het huidige beleid wel aansluit op wat Drontenaren nodig hebben, en hoe de kosten en kwaliteit in Dronten is ten opzichte van andere gemeentes.
Dronten voldoet aan eisen
Het onderzoek is inmiddels klaar en heeft volgens de rekenkamer verschillende inzichten gegeven. De Wmo wordt uitgevoerd door ondersteuning in de wijken en een duidelijke toegang tot hulp.

Bij veel gemeenten is het sociaal domein is een soort paraplu waar allerlei ondersteuningszaken onder vallen, zoals de jeugdhulp en ook de Wmo. Daardoor kunnen inwoners met al hun hulpvragen op één plek terecht en kunnen volgens de rekenkamer verschillende problemen samen worden aangepakt.

In Dronten is er ondanks de wens uit het coalitieakkoord van 2022 nog geen volledige sociaal domein-paraplu. De regels voor aanvragen zijn volgens de rekenkamer wel duidelijk. Daarmee voldoet de gemeente aan de wettelijke eisen.

Verschillende ervaringen
De rekenkamer deed ook onderzoek naar wat inwoners van de Wmo vinden. Daarin blijkt een verschil te zitten. Over het algemeen waarderen Drontenaren de Wmo met een 7,6. Vooral ouderen en mensen die voor korte tijd hulp nodig hebben, zijn positief. Volgens het onderzoek vinden ze de kwaliteit van de ondersteuning goed en past deze goed bij wat ze nodig hebben. Jongere inwoners en mensen met een langdurige hulpvraag zijn daarentegen minder positief. Ze zien minder effect.

Als er klachten zijn, dan is daar wel een systeem voor om deze te verzamelen, maar dat is volgens de rekenkamer te afhankelijk van bepaalde medewerkers. Volgens de rekenkamer staat de continuïteit en kwaliteit daardoor onder druk.

En dan zijn er nog de kosten: die nemen toe door vergrijzing en hogere zorgkosten. Vooral huishoudelijke ondersteuning raakt de gemeente in de portemonnee. De gemeente neemt maatregelen om de kosten onder controle te houden, maar dat heeft nog niet genoeg effect, zeggen zowel de rekenkamer als de gemeente zelf.

Adviezen van de rekenkamer
Conclusie: de basis is op orde, maar er zijn verbeterpunten. De rekenkamer adviseert Dronten om meer samenwerking en samenhang te creëren binnen het sociaal domein.

Ook moet er beter inzicht komen in de resultaten en effecten van de ondersteuning van inwoners. Het beleid en de uitvoering ervan moet beter worden afgestemd op de verschillende groepen inwoners.

Bovendien moet Dronten beter gaan sturen op kosten en kwaliteit.

College herkent conclusies
Het college van burgemeester en wethouders vindt het onderzoek waardevol en herkent zich in de conclusies van de rekenkamer.

"De afgelopen jaren is bewust geïnvesteerd in een wijkgerichte aanpak, in samenwerking binnen wijknetwerken en in een breed strategisch kader voor het sociaal domein", schrijft het college in een reactie op het rapport. "Daarnaast wordt de komende jaren toegewerkt naar stevige lokale teams, zodat ondersteuning meer integraal en dichter bij inwoners kan worden georganiseerd."

De burgemeester en wethouders zien ook dat er belangrijke opgaven liggen. Die vragen om een 'voortdurende doorontwikkeling van beleid, uitvoering en samenwerking'.

Dat inwoners overwegend positief zijn over de Wmo herkent de gemeente ook, ook al zijn er aandachtspunten bij specifieke groepen inwoners en langdurige trajecten. "Deze signalen slutien aan bij de eigen monitoring, evaluaties en cliëntervaringsonderzoeken en worden door het college serieus meegenomen in de verdere ontwikkeling van het Wmo-beleid."

De gemeenteraad bespreekt het rapport van de rekenkamer op 17 juni.