omroep flevoland

Topregisseur Christopher Nolan kan voor de maritieme logistiek van zijn Hollywood-kaskrakers de hele wereld bellen, maar wil voor zulke klussen alleen zaken doen met een botenbedrijf op Urk. Dat gebeurde vorig jaar opnieuw bij de opnames van The Odyssey, een van de meest besproken films van 2026, die vandaag officieel in première gaat.

Hoe flikt een Urker ondernemer het om een vaste partner van de absolute Hollywoodtop te worden? De verbazing daarover blijft groot, zelfs bij eigenaar Klaas Post.

We zochten hem op bij zijn bedrijf aan de Westhaven van Urk, waar zijn speedboten altijd klaar liggen voor eventuele bergingsklussen op en rond het IJsselmeer.

De 'Urker connectie'
Post en zijn medewerkers hebben inmiddels een indrukwekkende bijdrage geleverd aan het oeuvre van de wereldberoemde regisseur. De Urkers verzorgden tien jaar geleden voor het eerst de 'waterlogistiek' bij de opnames van de oorlogsfilm 'Dunkirk'.

Cast en crew streken in 2016 neer op Urk voor filmopnames op het IJsselmeer dat Het Kanaal tussen Frankrijk en Engeland moest voorstellen. De Urker waterexperts mochten drie jaar later opnieuw opdraven voor het werk achter de schermen bij de sciencefictionfilm 'Tenet'.

Een van de feloranje speedboten van Post werd daarbij zelfs 'voor de schermen' gebruikt door hoofdrolspeler John David Washington.

Klaas Post in de haven van Urk

Opnieuw van de partij
Voor de met zeven Oscars overladen film 'Oppenheimer' (2023) bleef de telefoon van Post logischerwijs stil, aangezien een film over de ontwikkeling van de atoombom in de woestijn geen werkboten vereiste.

Voor Nolans allernieuwste project The Odyssey, waren de Urkers wel weer van de partij. Dat kon ook eigenlijk niet anders, aangezien de reis van de Griekse held Odysseus kriskras rond de Middellandse Zee zich grotendeels op het water afspeelt.

Maar waarom vliegen de Amerikaanse producenten specifiek de Urker schippers en hun materieel in? Het antwoord ligt volgens Post in puur vakmanschap en absolute betrouwbaarheid onder zware filmomstandigheden, vertelt hij aan boord van zijn speedboot al kabbelend op het water voor de Urker vuurtoren.

"We want the Dutch guys!"

Waar lokale aanbieders op Sicilië, waar de film deels werd opgenomen, moeiteloos tientallen rubberboten voor toeristen konden leveren, wilden de filmmakers alleen de Flevolandse inbreng. "Elke keer horen we: 'We want the Dutch guys!'", lacht de trotse Urker ondernemer.

De opnames van The Odyssey

Toevallige ontmoeting
Het zaadje voor dit Hollywoodavontuur werd tien jaar geleden per toeval op het IJsselmeer geplant. Een locatiemanager die voor Christopher Nolan op zoek was naar geschikte filmplekken huurde bij Klaas Post een werkboot.

Later bleek dit de voorbereiding te zijn voor de massale productie van 'Dunkirk'. De in 2016 opgenomen film liet de evacuatie zien van tienduizenden Britse troepen uit de Franse kustplaats Duinkerken aan het begin van de Tweede Wereldoorlog.

"Als je in de filmindustrie rolt en je bent goed, dan mag je blijven", verklaart Post de langdurige relatie. Hij kent inmiddels de spijkerharde wetten van de Amerikaanse filmwereld: "Maak je een fout, wegwezen en dan word je vervangen."

Nederlandse cameraman Hoyte van Hoytema

ANP

'Knauwen op z'n Amerikaans'
Tijdens dat allereerste project stapte regisseur Nolan op een gegeven moment voor de deur van de Urker ondernemer uit een busje. Post schudde hem de hand en knoopte ook een gesprek aan met de cameraman.

Hij wist toen nog niet dat het ging om de bekende Nederlandse cameraman Hoyte van Hoytema. "Daar zat ik vijf minuten op z'n Amerikaans mee te knauwen", kijkt hij geamuseerd terug op dat moment.

Boten op transport
Voor de opnames van het epische verhaal over de reis van Odysseus leverde de ondernemer rib-boten, dat zijn opblaasbare rubberboten met een verharde bodem met krachtige motoren.

Zes van zijn boten gingen vorig jaar op transport naar een afgelegen eilandje bij Sicilië en daarna gingen ze weer verder naar de kust van Schotland.

Met een enorme cast en crew van honderden mensen, vervoerden de Urkers soms wel duizend man per dag over de golven. "Op het water ben je gewoon de taxi driver, ja", nuanceert Post zijn rol.

Verder moesten de Urkers rekwisieten, grote hoeveelheden eten en drinken en andere filmbenodigdheden over en weer brengen.

Matt Damon, Christopher Nolan en Anne Hathaway

ANP

Sterrencast
Tijdens het vele varen ontstond er een verrassend ontspannen dynamiek met de aanwezige wereldsterren. The Odyssey heeft een opvallend grote sterrencast, want bijna elke acteur of actrice van naam stond te popelen om in de nieuwste film van Nolan te spelen.

Tom Holland, Zendaya, Anne Hathaway en Robert Pattinson zijn enkele van de bekendste leden van de cast. Post noemt met name hoofdrolspeler Matt Damon een uiterst normale, toegankelijke man zonder enige sterallures.

"Die kwam gewoon zeggen: 'Hey guys, are we going?'", zo geniet Klaas Post nog altijd na van het vlotte contact met Damon. Toch voelde het werk op de set vaak helemaal niet als een jongensdroom of een gezellig onderonsje, maar eerder als een grote uitputtingsslag.

Slopende draaidagen
De wekkers gingen vaak al om 4.00 uur en de slopende draaidagen eindigden soms pas om 23.00 uur. Voor hooguit drie minuten aan bruikbaar filmmateriaal moesten de schippers met speels gemak vijftien uur onafgebroken paraat staan.

"Die boten hebben echt flink op hun donder gekregen", doelt Post op het meedogenloze jakkeren over de Middellandse Zee en de wateren bij Schotland.

Draaikolk
De Flevolanders verzorgden bovendien niet alleen het personen- en goederenvervoer, maar creëerden ook met brute paardenkrachten de peperdure filmeffecten.

Zo scheurden vier boten urenlang volgas in rondjes over de oceaan om een gigantische draaikolk op te wekken. Waar veel mensen tegenwoordig denken dat zoiets compleet met computereffecten tot stand komt, weet Post wel beter.

In de montagekamer poetsen de filmmakers de schepen vervolgens digitaal weg, zodat de bioscoopbezoeker straks alleen spectaculair kolkend water ziet. Post kijkt daardoor met een hele andere, soms ontluisterende blik naar het witte doek: "Alles is nep."

Metershoge golven
Nolan is ook bekend om zijn werk met miniaturen om maar geen computergegenereerde beelden te hoeven gebruiken. Dat gebeurde tien jaar geleden al bij Dunkirk toen miniatuurversies van Stuka's en Spitfires bij Urk af en aan vlogen.

In Nolans nieuwste film zorgde Klaas Post met zijn boten voor ogenschijnlijk metershoge golven die tijdens een storm over het schip van hoofdfiguur Odysseus slaan. In die shots zorgt een schaalmodel voor de illusie van levensgevaarlijke omstandigheden.

Ook blijkt uit de verhalen van Post dat Nolan tijdens de opnames leentjebuur heeft gespeeld bij de Lord of the Rings-trilogie. Voor scenes waarin Odysseus en zijn mannen het opnemen tegen mythische reuzen, moest Post hele kleine figuranten naar de set brengen.

Door slimme camerastandpunten bracht Nolan het contrast aan met stuntmannen van twee meter twintig die de reuzen in de scene vertolkten.

Tijdens een draaidag

Mini-documentaire
Post kijkt met die achter-de-schermen-kennis reikhalzend uit naar de première. Hij heeft zijn bioscoopticket al gereserveerd en organiseert daarnaast een eigen, besloten filmfeest in Emmeloord.

Op vrijdag 24 juli krijgen genodigden daarbij een zes minuten durende mini-documentaire te zien van foto's die Post achter de schermen maakte en tot deze zomer geheim moest houden.

Dromen over James Bond
Terwijl Post en zijn medewerkers nagenieten, koesteren de Urkers hun verbluffende cv en wachten ze rustig af tot 'Hollywood' weer eens belt.

"Nóg mooier is natuurlijk iets met James Bond", fantaseert Post stiekem over het volgende, ultieme jongensboekverhaal.