Land Art Flevoland wil monumentale status voor Observatorium

LELYSTAD • Ma 7 september 2026 | 6:19 • Maandag 7 september 2026 | 6:19

Land Art Flevoland wil dat het landschapskunstwerk Observatorium van kunstenaar Robert Morris een monumentale status krijgt. De organisatie is daarvoor een petitie gestart en heeft een brief geschreven aan de gemeente Lelystad.

Lelystad wil de komende jaren in de gemeente vijftig monumenten aanwijzen. Martine van Kampen van Land Art wil dat het Observatorium uit 1977 er daar één van wordt. Zo'n monumentale status kan volgens haar voordelen hebben. Het Observatorium zou er beter door beschermd worden en daarmee ook voor de toekomst behouden blijven.

Volgens Van Kampen zijn er meerdere redenen waarom het kunstwerk de status van monument verdient: "Het is een mooi kunstwerk, maar het is ook belangrijk voor de kunstgeschiedenis en de geschiedenis van Flevoland."

Belangrijk kunstwerk
Het Observatorium werd eerst aangelegd in Noord-Holland. Dat gebeurde in 1971, voor de tentoonstelling 'Sonsbeek Buiten de Perken'. Na afloop van de manifestatie werd een nieuwe permanente locatie voor het kunstwerk gezocht. Dat werd toen Flevoland.

Het Observatorium deelt zijn geschiedenis met Broken Circle Spiral Hill van Robert Smithson in Emmen. Dit is het enige andere kunstwerk van 'Sonsbeek Buiten de Perken' dat nog intact is.

Het Observatorium bestaat uit cirkels van aarden wallen. Daarin zijn drie openingen aangebracht die de seizoenen zichtbaar maken. Door de middelste opening kun je in de herfst en de lente de zon zien opkomen. Dat is mogelijk tijdens de zogenoemde zonnewende, op 21 september en 21 maart, wanneer de dag en de nacht precies even lang zijn.

Robert Morris vergeleek het Observatorium zelf met Stonehenge in Groot-Brittannië, het prehistorische monument dat volgens hem ook de tijd weergeeft.

Poëziefestival Sunsation
Rondom de zonnewende wordt bij het kunstwerk elk jaar het poëziefestival Sunsation gehouden. Volgens Joke van den Brink is het ervaren van de zonsopkomst op deze plek een prachtige belevenis. Voor Sunsation zou het veel betekenen als het Observatorium een monumentale status krijgt: "We kunnen dan landelijk en buiten Nederland meer aandacht krijgen en bekender worden. Dat zou heel mooi zijn."

Meestal wordt een monumentenstatus toegekend aan gebouwen, maar een landschapskunstwerk kan er ook voor in aanmerking komen. Martine van Kampen en Joke van den Brink hopen dat de gemeente gehoor geeft aan hun verzoek.

WhatsApp ons!
Heb jij een tip of verbetering? Stuur de redactie van Omroep Flevoland een bericht op 0320 28 5050 of stuur een mail: rtv@omroepflevoland.nl!

Maak Omroep Flevoland jouw voorkeursbron in Google
Met een nieuwe functie van Google bepaal je voortaan zelf welke bronnen je als eerste ziet wanneer je zoekt. Zo mis je nooit meer het laatste nieuws van ons. Voeg Omroep Flevoland toe aan Google!

Deel artikel