omroep flevoland

Een groep inwoners van Urk houdt zondagavond 4 mei een eigen Dodenherdenking bij het Urker oorlogsmonument. Dat doen de Urkers uit onvrede met de beslissing van de gemeente Urk. Die verplaatst de plaatselijke herdenking naar zaterdag 3 mei vanwege de zondagsrust.

Dat besluit veroorzaakte een hoop ophef op Urk, maar ook daarbuiten. Met name vanuit de hoek van veteranen klinkt een steeds grotere en bijna wanhopige wens om als Urk niet meer af te wijken van de datum 4 mei.

Toch besloot de gemeente om opnieuw voor 3 mei te kiezen, om inwoners tegemoet te komen 'voor wie herdenken op zondag niet wenselijk is'.

Lees ook: Zondag blijft heilig: Urk kiest voor 3 mei ondanks steun voor Dodenherdenking op 4 mei

Nieuw licht op collegebesluit
Stukken die aan Omroep Flevoland zijn verstrekt, werpen een nieuw licht op het omstreden collegebesluit. Naar nu blijkt legde het college van B en W daarmee een uitgebreid onderbouwd voorstel van de ambtelijke staf naast zich neer om de herdenking voor het eerst wél op zondag 4 mei te houden. Daarover verderop in dit artikel meer.

Sober programma, geen toespraken
Het burgerinitiatief vraagt de bevolking van Urk nu om zondag 4 mei rond 19.50 uur te verzamelen bij het monument naast het Kerkje aan de Zee. Dat doet de groep in een paginagrote oproep in nieuwsblad Het Urkerland. De groep wil zondagavond een korte plechtigheid houden, zonder toespraken. Wel klinkt vlak voor 20.00 uur het Taptoe-signaal voorafgaand aan de twee minuten stilte.

Nabestaanden en veteranen aangesloten
Uit de advertentie blijkt dat meerdere nabestaanden van Urker oorlogsslachtoffers zich achter het initiatief hebben geschaard.

Ook een speciaal veteranendetachement zal zondagavond bij de alternatieve ceremonie op Urk zijn. Die (voormalig) militairen hadden eerder al laten weten dat zij de gemeentelijke herdenking op zaterdag 3 mei zouden laten schieten vanwege hun onvrede met beslissing van de gemeente Urk.

Lees ook: Verschuiven dodenherdenking Urk zorgt voor veel emoties bij betrokken veteranen: '4 mei is 4 mei'

Werkgroep zag voldoende ruimte
Uit de achterliggende stukken van het collegebesluit die door Omroep Flevoland zijn opgevraagd, valt een aantal zaken op te maken.

Zo blijkt onder meer dat de ambtelijke werkgroep die Dodenherdenking al jaren voorbereidt, voldoende ruimte zag om niet meer af te wijken van 4 mei. Het comité stelde juist een ingekorte en versoberde herdenking voor die in harmonie zou zijn met de zondagsrust op Urk.

Het versoberde conceptprogramma was samengesteld vanuit de nadrukkelijke wens van nabestaanden van Urker oorlogsslachtoffers. Die groep is dit voorjaar door de gemeente benaderd of die een herdenking op zondag zag zitten. Volgens de werkgroep hadden de nabestaanden en hun families 'unaniem de voorkeur voor een herdenking op zondag 4 mei'.

Geen koor, wel samenzang
De werkgroep stelde daarom al voor om bij een zondagse herdenking geen medewerking van scholen te vragen. En ook zou het Urker Mannenkoor Halleluja dan niet optreden. Wel zou er samenzang met het volkslied, begeleid door Brassband Valerius kunnen plaatsvinden. Die muziekgroep had geen bezwaar tegen een optreden op zondag.

Daarnaast zou een gezamenlijke herdenkingsdienst om 19.00 uur in de Bethelkerk kunnen vervallen om het programma korter te maken. En daarmee zou ook een eventuele botsing qua timing met de normale middagdiensten van alle kerken voorkomen worden.

Voldoende passend
Met al deze wijzigingen in acht genomen vond de werkgroep een herdenking op zondag voldoende gepast: "Op deze manier sluit de herdenking bij het oorlogsmonument aan bij de zondagsrust en is het een waardige plechtigheid met het college, de veteranen, de nabestaanden en hun familie en Brassband Valerius."

Tot slot valt op dat de werkgroep eventuele tegenargumenten niet heeft uitgewerkt en waarschijnlijk ook niet gevraagd is om de mening van (vaste) bezoekers van de herdenking op te halen. Alleen onder het kopje kanttekeningen staat: "Sommige inwoners zien liever dat dodenherdenking niet op zondag wordt gehouden." Dit is niet verder beargumenteerd.

Toch nam het college van B en W uiteindelijk een eigen beslissing die achteraf opnieuw veel discussie opleverde. Een woordvoerder legt uit wat nu precies de doorslag gaf: "Het college heeft zeer zorgvuldig de resultaten van alle gesprekken afgewogen tegen het besef dat herdenken op zondag voor een deel van de samenleving onwenselijk is."

Over het feit dat er nu ook een tweede herdenking in hetzelfde weekend plaatsvindt, op dezelfde plek, is dit de reactie van het Urker college: "We begrijpen maar al te goed dat mensen op 4 mei willen herdenken. We hebben goed contact met de veteranen en er zijn gesprekken gevoerd met nabestaanden en andere betrokkenen."

"Tegelijkertijd weten we dat een groot deel van onze inwoners, met wie we ook in contact staan, de voorkeur heeft voor 3 mei wanneer 4 mei op zondag valt. Wij vinden gezamenlijkheid op ons dorp én dat iedereen mee kan herdenken erg belangrijk."