omroep flevoland

In Almere rijdt de komende weken 's nachts een speciale trilwagen door verschillende wijken. In het buitengebied worden bovendien kleine seismische ladingen (explosieven) in de grond ontstoken. Dat alles gebeurt voor een onderzoek dat een beter beeld moet geven van de diepe ondergrond en de mogelijkheden voor het gebruik van aardwarmte in onze regio.

Onderzoeksprogramma SCAN is vorige week begonnen met het plaatsen van honderden zogenoemde geofoons, langs een onderzoekslijn door de stad. Dit zijn sensoren die trillingen in de grond registreren.

"Het is een bodemonderzoek, waarbij we geluidsgolven de grond in brengen. Die golven weerkaatsen op bepaalde aardlagen en die weerkaatsingen vangen we weer op. Zo krijgen we een beeld van de structuur van de ondergrond", vertelt Johannes van den Akker. Hij is van Energie Beheer Nederland. Het veldwerk duurt tot 14 oktober.

SCAN is een samenwerkingsverband van Energie Beheer Nederland en TNO. Het onderzoek in vijftien gemeenten in de regio wordt gedaan om te bekijken of warm water uit de diepe ondergrond in de toekomst kan worden gebruikt voor het verwarmen van huizen en bedrijven. Daarvoor wordt gekeken tot vier kilometer diep in de bodem.

Trillingen en geluid
Omwonenden kunnen het onderzoek op twee manieren opmerken. In het buitengebied worden op verschillende plekken gaten van ongeveer twintig meter diep geboord. Daarin worden kleine seismische ladingen ontstoken.

Op wegen rijdt een zogenoemde vibroseistruck. Dat is een voertuig dat met een trilplaat geluidsgolven de bodem instuurt. "De vrachtwagen rijdt door de straat", legt Van den Akker uit. "Die stopt op een bepaald punt en brengt de trilplaat naar het oppervlak. Hij staat daar ongeveer een minuut de metingen uit te voeren. En vervolgens rijdt hij weer door."

Het geluid dat de truck produceert, is vergelijkbaar met een zware vrachtwagen die over een drempel rijdt of een passerende tram. Een deel van de werkzaamheden vindt 's nachts plaats.

Volgens SCAN zijn metingen 's nachts nauwkeuriger omdat er minder omgevingsgeluid is. Ook is er 's nachts minder verkeershinder. Omwonenden ontvangen vooraf informatie over het onderzoek.

Onderzoek in Beatrixpark

Eerder onderzoek
Het is niet voor het eerst dat in Almere wordt gezocht naar mogelijkheden voor aardwarmte. Al in 2016 concludeerde TNO dat de ondergrond in principe geschikt leek. Daarna volgden meerdere seismische onderzoeken.

In 2023 kregen Vattenfall, HVC en Eavor Europe een vergunning om in delen van Almere verder onderzoek te doen naar warme lagen op enkele kilometers diepte.

Of er daadwerkelijk aardwarmte in Almere kan worden gewonnen, zal pas later blijken. SCAN verzamelt alleen gegevens over de ondergrond. Besluiten over een eventuele winningsboring en aansluiting op het warmtenet zullen later door overheden en energiebedrijven worden genomen.