Leerkrachten te druk met administratie

FLEVOLAND
Leerkrachten in het basisonderwijs ervaren veel werkdruk. Dat blijkt uit een onderzoek onder bijna 700 leerkrachten door de regionale omroepen en de NOS. De hoge werkdruk komt ook naar voren uit de reacties van Flevolandse leraren. 

Veel klachten over administratieve werkdruk
Het zijn in de eerste plaats niet de grote klassen of lastige kinderen die zorgen voor de grote werkdruk. Oorzaak is vooral de verplichting om alles vast te leggen en te documenteren. Uit het onderzoek blijkt dat leerkrachten, die de werkdruk hoog vinden, massaal klagen over de administratieve werklast. Volgens veel docenten gaat het allang niet meer om lesgeven aan kinderen, maar is het belangrijkste dat de boekhouding klopt. "Alles moet bijgehouden worden", aldus één van de ondervraagden.

Onlangs maakte het CBS bekend dat het vak leerkracht in het basisonderwijs in de hoogste categorie zit als het gaat om hoge werkdruk, samen met koks, artsen en juristen. Een Facebook-groep waarin leerkrachten hun krachten bundelen, heeft inmiddels meer dan 33.000 leden. Ze willen meer salaris en minder werkdruk. De leraren zeggen te gaan staken als hun eisen niet worden ingewilligd in de formatiebesprekingen voor het nieuwe kabinet.

Werkdruk krijgt een 8,5
We vroegen de leerkrachten de werkdruk die ze ervaren een cijfer te geven tussen de 1 en de 10, waarbij 10 staat voor een extreem hoge werkdruk. De Flevolandse leerkrachten kwamen uit op een gemiddelde van 8,5. In totaal deden 59 Flevolandse leerkrachten mee aan het onderzoek. Meerdere van hen gaven aan wel eens een burn-out te hebben gehad, sommigen zelfs meer dan eens. Anderen zijn bang om er eentje te krijgen. 

Doorwerken bij ziekte
Bijna alle leerkrachten zijn wel eens gaan werken terwijl ze eigenlijk ziek waren. "Want een invaller in je groep is ook niet altijd wenselijk", aldus meester Douwe uit Lelystad. "Invallers geven onrust en dan heb je na afloop weer extra werk, omdat je de rotzooi moet opruimen." 

Als er geen vervanging is, wat ook regelmatig voorkomt, wordt een vrije collega gevraagd om te komen werken of worden de kinderen verdeeld over de klassen. Met dat gegeven in het achterhoofd komen veel leerkrachten toch naar school. Anders zadelen ze hun collega's met een probleem op. En als ze zich dan toch ziek melden, geven meerdere leerkrachten aan dat de schooldirectie druk oplegt door direct te vragen wanneer ze weer komen. "Hierdoor heb je het gevoel dat je niet ziek mag zijn," aldus een Almeerse juf van de Flierefluiter.

Onderwijsinspectie
De oorzaak van het vele administratieve werk is vaak een combinatie van factoren. De leerkracht wordt aangestuurd door de schooldirectie en daar zit nog een bestuur boven. Al deze lagen worden in de gaten gehouden door de Inspectie op het Onderwijs. Die kijkt, naast de kwaliteit van de lessen, ook of alles goed wordt bijgehouden, of er niet te veel kinderen blijven zitten en of de cito-scores aan het einde van groep 8 wel hoog genoeg zijn. 

"Soms is het beter dat een kind blijft zitten, maar dat mag niet van schooldirectie. We gaan dan boven het percentage dat volgens de inspectie daadwerkelijk mag blijven zitten", aldus een juf van een school in Lelystad. Volgens haar moet voor leerlingen die toch overgaan een plan worden opgesteld. "Dat betekent: plan opstellen, gesprekken voeren, administratie etcetera."

Tien oplossingen voor minder werkdruk volgens de leraren
- Minder administratie
- Meer vertrouwen in de leerkracht
- 'Passend onderwijs' terugdraaien
- Kleinere klassen
- Meer ondersteunend personeel
- Minder strenge jaarurennorm
- Minder invloed onderwijsinspectie en CITO
- Meer salaris
- Minder vergaderen
- Geen lerarenregister

Vakbond wil vooral kleinere klassen
De Algemene Onderwijsbond (AOb) heeft eerder een eigen onderzoek gedaan naar werkdruk. Volgens de vakbond is het belangrijkste dat de klassen kleiner worden. Met minder leerlingen is er immers ook minder te administreren.

Ook 'meer handen in de klas' kan helpen: een onderwijsassistent kan een deel van de administratie op zich nemen. Tenslotte zouden schoolbesturen meer vertrouwen moeten geven aan hun personeel. Het gaat om hbo- of academisch opgeleide docenten die weten hoe je les moet geven. Het is onnodig om dat voortdurend tot achter de komma te controleren, aldus de bond.

Vertrouwen en waardering
Door de druk om alles bij te houden, missen de leerkrachten het vertrouwen in eigen kunnen. Dat staatssecretaris Dekker een register wil invoeren om bij te houden of de leraren wel goed geschoold zijn, zet de relatie met Den Haag nog verder onder druk. Waardering in salaris ontbreekt ook. Leraren in het basisonderwijs verdienen structureel veel minder dan docenten op middelbare scholen, terwijl zij allebei een hbo-diploma hebben. Ook wordt er bij maatschappelijke problemen snel gezegd dat deze onderwerpen meer aandacht moeten krijgen in de klas. "Kinderen eten niet meer gezond, hup programma in de basisschool, te weinig technisch opgeleide mensen, hup basisschool moet technieklessen gaan doen", aldus een juf uit Lelystad.

Conciërges worden gemist
Veel conciërges en onderwijsassistenten zijn de afgelopen jaren uit de school verdwenen. Dat werk komt terug bij de groepsleerkrachten, die nu pleiten voor een terugkeer van ondersteunend personeel. Ook om beginnende leerkrachten te helpen is weinig tijd en aandacht. Een beginnende juf uit Almere zegt daar het volgende over: "Ik word in het diepe gegooid en ik moet maar zien te zwemmen. Volgend schooljaar ga ik minder werken, omdat ik het fulltime niet volhoud voor de klas."

Fulltime vs parttime
Minder werken is niet altijd de oplossing. Veel leerkrachten geven aan hun vrije dagen te gebruiken om werk in te halen. Ook is het voor leerkrachten die parttime werken soms onduidelijk wanneer je wel of niet naar school moet komen. Van het hele team wordt vaak verwacht dat ze meedoen aan studiedagen, ook al is het op je vrije dag. Het is ook vaak onduidelijk of je extra moet komen voor vergaderingen, schoolreisjes of vieringen zoals kerst en sinterklaas.

Werkstress lijkt weinig te maken te hebben met de leeftijd en ervaring die leerkrachten hebben. Mensen die meer dan dertig jaar in dienst zijn, ervaren de werkdruk en de administratieve belasting even zwaar als mensen die pas begonnen zijn. Ook zijn er geen regionale verschillen te zien. 

Toewijding
Uit het feit dat docenten bij ziekte blijven doorwerken, valt af te leiden dat ze veel verantwoordelijkheid voelen voor hun groep.​ Om de lessen leuk te maken gaan ze op zoek naar bijzonder materiaal buiten de school. Dit wordt dan vaak in de vrij tijd gekocht en opgehaald. Ondanks alle druk die de baan met zich meebrengt, halen de leerkrachten ook veel plezier uit hun werk. Volgens juf Ilse van de Klimboom in Dronten is dat passie. "Liefde voor het vak. Want juf zijn is het leukste dat er is!"

reacties (24)

  • J10

     

    De beste stuurlui staan aan wal...

    reageer
  • Ed Molenaar

     

    Wellicht zijn enkele leraren niet geschikt. Het gaat veel te ver om te stellen dat het zwaarder is dan b.v. luchtverkeerleider. Klopt het dat de leraren minder kundig zijn? Paar jaar geleden werd geanalyseerd dat het rekenniveau onder de maat is en dat dit nog niet is opgelost.

    reageer
  • Johannes10

     

    Al gehoord: PO in actie! Leerkrachten zijn het zat.

  • Sandra

     

    Die goede ouwe tijd (en in dit geval meen ik dat), met toen nog de belangrijkste taak van leraren: Kennisoverdracht op hun eigen vakgebied (want er was nog verschil tussen kleuteronderwijs en lager onderwijs, twee heel verschillende vakgebieden, kan ik u vertellen). Nu moeten leraren van alles doen, van opvoeding tot administratie en alles wat ertussenin zit. En dan kijken ook nog eens kritische en/of boze ouders over hun schouder mee. En wee je gebeente, als het niet naar hun zin is. Het respect en de waardering (niet alleen vanuit ouders maar ook vanuit de overheid) voor dit mooie en verantwoordelijke vak zijn door het noodgedwongen en te veeleisende multitasken nauwelijks meer aanwezig. De kerntaak (kennisoverdracht) lijkt een ondergeschoven kindje in het onderwijs.

    reageer
  • Martin Driessen

     

    Absurd die leraren die klagen ,hoeveel vakantie hebben ze niet .daar hoor je ze niet over Normaal mens werk 40 uur per week en dan het hele jaar door buiten de vacantie van 3 weken . Dus ze moeten niet zo zeuren ,iedere baan heeft voor en nadelen toch. Iemand in de ploegendienst werk meer en heeft ook minder prive hoor .Spreek over ervaring hoor , heb ruim 40 jaar gewerkt.

    reageer
  • Onderwijsassistente zonder werk

     

    Absurd? Veel vakantie?? De meeste "vakanties" werk je gewoon door en heb je geen vrij. Een "normaal" mens werkt 40 uur per week en heeft 3 weken vakantie zeg je. Ten eerste suggereer je dus dat leraren geen normale mensen zijn, maar dat laat ik maar even liggen. Ten tweede dromen de meeste leraren van een werkweek van 40 uur. Naast de tijden dat de kinderen op school zijn is er nog zoveel meer werk te doen. Vaak begint de leraar rond half 8 en zijn ze blij als ze om 17.30 naar huis toe kunnen, vaak nog met werk wat mee naar huis wordt genomen om 's avonds of in het weekend te doen. 40 uur halen de meeste leraren niet, die gaan er ver overheen! De vakanties worden veelal gebruikt om werkstukken na te kijken of lessen voor te bereiden. Inderdaad iedere baan heeft zijn voor en nadelen maar dat hoeft toch niet te betekenen dat je er niks van mag zeggen?

  • Gekke Henkie

     

    Zolang er leraren bestaan bestaat hun standard geklaag. 40 jaar lang hetzelfde vertellen aan steeds andere mensen en daarvoor een vet salaris innen vinden ze zwaar werk En hun pensioenen zijn ook overmatig! Last but not least Als je dit werken niet bevalt ga dan wat anders doen! Beter voor iedereen :)

    reageer
  • Flevoburger

     

    40 jaar hetzelfde? Doe niet zo raar joh. Keer op keer opgedrongen "vernieuwingen" die dan na invoering toch niet echt bleken te werken. Een compleet andere en te grote klassensamenstelling, digitalisering zowel in het proces ( waar het bij de overheid en dus ook onderwijs vaak fout gaat) als in het product. Een veel groter eisenpakket vanuit Den Haag. Schoolinspecties waarbij het hele geneuzel er omheen belangrijker is dan de eigenlijke leerling. enz Hij/zij die voor de klas staat mag het uiteindelijk allemaal oplossen.

  • laat alle reacties zien
  • stop

     

    We komen zo ver dat elke leraar een secretaresse krijgt. De administrative waanzin ten top.. En aldus lossen wij de werkloosheid op..Rutte ten top... Dat krijgen we nu het boerenverstand is vervangen door zeer (hoog) opgeleide politici en ambtenaren...Zonder normaal verstand.

    reageer
  • N. de Vogel

     

    Er zijn veel secretaresses die werkloos zijn. Laat deze mensen de administratie oernemen, dan kunnen de leerkrachten doen waar ze goed in zijn n.l lesgeven.

    reageer
  • zullen wel weer meer salaris willen hebben..ze moeten eens ophouden met dat gezeur,er zijn zoveel beroepen waar de werkdruk mega hoog is..

    reageer
  • Dirk2

     

    Vakantiedagen terug naar 20 dagen, 40 urige werkweek standaardiseren en 1 administratieve kracht per school (norm 250 ll) uit de besparing bekostigen. Klaar! (In het bedrijfsleven en in de productie is dat niet anders. En daar gaat de ontwikkeling nog veel sneller)! Tijd voor mentale verandering, werken ook leuk vinden en ook zelf naar school. Daar zit het grootste probleem in onderwijs: de zesjes cultuur!

    reageer
  • Nico

     

    Volledig mee eens Dirk2. Administratie moet je laten doen door professionals.

  • Willemsen

     

    Ik zag een rapport van een vijfjarig kind. Bijna sloeg ik achterover van de hoeveelheid punten waarlangs de prestaties van het kind werd gemeten. Gewoonweg eng. Waarom kan niet worden aangegeven of het kind het al dan niet goed doet en daar waar het zich minder ontwikkelt geef aan wat er aan 'mankeert' en wat er aan kan worden gedaan.

    reageer
  • .\/\/.

     

    Meer salaris zal de werkdruk niet doen afnemen. Wat wèl helpt is: beter automatiseren van de administratie, beter opgeleid personeel.

    reageer
  • Bart

     

    Ik heb 3 jaar gewerkt in het onderwijs, en ze zeiken alleen maar over niets hoeven weten terwijl ze zelf de meeste vrije tijd hebben, wie gaat hun uitleggen dat er nog veel afschuwelijker werk is?

    reageer
  • slim

     

    Vroeger in het communisme werd A gecontroleerd door B en B werd weer gecontroleerd door C en C werd weer gecontroleerd D etc etc. Wat is het verschil met het huidige werkelijkheid in Nederland? Leraar word gecontroleerd door directie, directie wordt gecontroleerd door raad van bestuur, deze weer door onderwijsinspectie, deze weer door ministerie etc etc. Boeren logica is ver te zoeken in onze huidige maatschappij.

    reageer
  • In Nederland geld momenteel het volgende: De boekhouding en de administratie moeten goed zijn, goed onderwijs, goede zorg,goede veiligheid zijn daar helaas ondergeschikt aan, nee op papier moet alles kloppen, en als dat goed is, doen we daar dan totaal niets mee dan in het archief bewaren. Wat o er kan eens iets ......... gaan. Min boerenverstand zegt laat ons eens normaal gaan doen...

    reageer
  • Jan

     

    Ik nodig alle betweters uit, om ook eens een maand in het onderwijs te komen werken. Dan weet je misschien een heel klein beetje waarover je praat. De docent wordt een uitstervend beroep, de tekorten in het basisonderwijs en VO in de grote steden bij meerdere vakken zegt genoeg. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt, dat docenten drukker zijn dan luchtverkeersleiders door de talloze zaken die ze tegelijk en in korte tijd moeten uitvoeren en verwerken.

    reageer
  • Klaagzangen

     

    Oh oh wat zijn ze toch druk, wie nodigt wie uit om eens te komen kijken, drukker dan een luchtverkeersleider, als een verpleegkundige, de politie de, de, de ........ Hou toch eens op ik hoor niets anders dan maar klagen vanuit het onderwijs, ga dan wat anders doen als het je allemaal te zwaar is maar wedden dat het in de meeste beroepen buffelen is en dat er wel wensen zijn.

  • Eddy

     

    Niet lullen maar poetsen. Wat ik ook lees in de uitkomsten is dat het best ingewikkeld kan zijn om balans te vinden tussen doceren zoals het kan en doceren zoals je graag wil. Dat kan spanningen opleveren. De oplossingen zoals nu voorgesteld in t onderzoek laten zich ook lezen als: we gaan het doen zoals ik het graag wil als docent.

    reageer
  • Lies

     

    Nederland KLAAGland...hou eens op!

    reageer
  • Rob

     

    Vreemde eisen, meer willen verdienen en er veel minder voor willen doen? Zou andersom moeten zijn streven naar efficiënter te werken waardoor er meer gepresteerd kan worden voor de leerlingen en mogelijk dat er dan meer verdient kan worden.

    reageer
  • John

     

    Ga dat efficiënter-verhaal maar in Den Haag vertellen Rob. Daar denken ze dat alles vastleggen efficiënt is, want dan kun je eerder ingrijpen als de statistieken problemen voorspellen en hoeft er alleen nog naar vinkjes gekeken worden (handig, want dat kan een computer). In de professionaliteit van de leerkracht is natuurlijk geen vertrouwen meer, want in de huidige maatschappij heerst het sprookje dat mensen er niet toe doen en er enkel functies en gecertificeerde competenties bestaan. PS Voltooid deelwoord van verdienen is 'verdiend'.

  • Boels

     

    Schop de politiek en de NGO's het onderwijs uit! Mijn kleinkinderen "weten alles" over zielige dieren, het milieu en "groen". Helaas is het niveau van lezen, schrijven en rekenen bedroevend. De grote boze wolf is een beschermd dier geworden! Geef het onderwijs terug aan de onderwijsgevenden, leg de zaak maar plat.

    reageer
  • M Janssen

     

    Het blijft grappig dat meer salaris de werkdruk kan weg nemen. En natuurlijk vraagt je baas aan je hoe erg het is en hoe lang je weg denkt te zijn. Zij moeten toch ook plannen.

    reageer
  • tja

     

    laten ze eerst maar eens beginnen met kleinere klassen. ze moeten passend onderwijs bieden waar heel veel tijd in gaat zitten en in een grote klas kan 1 juf/meester niet de aandacht verdelen over zo'n grote groep wat frustrerend werkt voor juf/meester en dat werkt ook weer door naar de kinderen

    reageer
  • Tommie

     

    Ehhhh, tja met veel waardering voor het vak leerkracht is de kwaliteit al jaren dusdanig slecht dat de extra ( administratieve) controles hoog nodig zijn. Leerkrachten hebben zich jarenlang niet willen aanpassen aan de 'nieuwe' jeugd. Nu moet men (eindelijk) de schade in halen...

    reageer
  • Den

     

    Je hebt echt geen idee wat dit vak inhoudt Tommie, nog merkwaardig dat je niet begint over de overvloed van vakantie... Met name passend onderwijs is een killer. In een gemiddelde havo/vwo onderbouwgroep van 30 kinderen zitten 4 a 5 zorgleerlingen. Leerlingen die in de meest optimale situatie, onderwijs met max 5 leerlingen en continue erbij zitten, danwel corrigeren of op een andere manier zorgverlenen dat het niet meer om lesgeven gaat, maar meer om overleven. Helemaal niets te maken met nieuwe jeugd. Wb. Voormalige cluster 4 leerlingen die nu op reguliere school proberen te overleven trekken veel andere leerlingen mee in hun problematiek, daar wordt het klassenmanagment niet gemakkelijker op en dit is absoluut ziekmakend. Keiharde roofbouw.

  • Ed Molenaar

     

    Door 2 klassen samen te voegen los je veel op. 2 Leraren; ziekteprobleem opgelost, administratie opgelost, door samenwerken minder werkdruk, beter voor leerlingen door het krijgen van verschillende leraren, betere collegiale controle (dat zal de stress bij ouders wat wegnemen).

    reageer
  • Sandra

     

    U weet echt niet waar u het over heeft. Al jaren wordt domme kritiek of worden er nog dommere "oplossingen" de wereld ingetoeterd, niet alleen vanuit de overheid maar ook door zichzelf benoemde betweters. En waarom zouden collega's elkaar moeten controleren? Als ouders om deze reden stress ondervinden, ware het beter een andere school voor hun kind te zoeken. Ik dacht toch echt dat we daar de Onderwijsinspectie voor hadden. Maar ja, moet volgens u kunnen, nog een taak erbij.

  • Ikke

     

    Dus je wilt 50 tot 60 kinderen in een lokaal proppen? En als er een leerkracht ziek word staat de ander er alleen voor met deze 50 tot 60 kinderen? Je bent niet helemaal lekker met deze uitspraak. Zelf zeker geen kinderen.

  • Tijger

     

    Dit moet ASG lezen die hebben al ruim 2 jaar lang al het ondersteunend personeel wegbezuinigd.Door deze maatregel komt alles op het bordje van de.leerkracht. Al jaren wordt het bij ASG gedoogd dat onderwijsassistenten structureel voor de groepen staan,dit kost minder geld, maar kunnen dan niet het werk doen waarvoor ze eigenlijk zijn aangenomen"het ondersteunen van de leerkracht". Ziek melden doe je inderdaad niet en als je echt te ziek bent om te gaan werken,wordt er direct gevraagd, wanneer denk je weer te komen, hierdoor voel je jezelf eigenlijk al weer bezwaard.

    reageer

Laat een reactie achter

Je reageert op

Je rapporteert