omroep flevoland

Voormalig president van De Nederlandsche Bank, Klaas Knot, wordt gezant voor de Lelylijn. In opdracht van het kabinet en de regio moet hij nagaan hoe de nieuwe spoorlijn van Lelystad naar Noord-Nederland kan worden gefinancierd.

Demissionair staatssecretaris Thierry Aartsen (Openbaar Vervoer en Milieu) schrijft dat aan de Tweede Kamer. Volgens Aartsen heeft Knot aangegeven de rol van gezant "graag te willen vervullen." Knot gaat per 1 oktober aan de slag, omdat hij eerst nog andere verplichtingen heeft.

Knot zegt over de opdracht voor de Lelylijn: “Ik zet hier graag mijn tanden in. Ik beschouw het als een uitdaging om een bijdrage te leveren aan het helder maken van de mogelijkheden en onmogelijkheden van de Lelylijn.” De komende weken wordt overlegd hoe hij zijn taak precies gaat invullen.

De gedeputeerde van Friesland, Matthijs de Vries, kwam eerder deze zomer met het idee om een gezaghebbend adviseur aan te stellen. Staatssecretaris Aartsen heeft dat idee overgenomen, na overleg met De Vries en de Groningse commissaris van de Koning, René Paas. Er is een profielschets gemaakt van een gezaghebbend persoon, die boven de partijen kan staan en kennis heeft van financiering en grote projecten.

Kansrijker
Tot woede van de Tweede Kamer besloten de coalitiepartijen dit voorjaar om 2,5 miljard euro die voor de Lelylijn was bedoeld naar andere projecten over te hevelen die op korte termijn kansrijker waren.

Voor de Lelylijn was weliswaar 3,4 miljard euro gereserveerd, maar de daadwerkelijke aanleg gaat naar verwachting zo'n 14 miljard kosten. Dat geld is er op dit moment niet. Toenmalig staatssecretaris Chris Jansen zegde toe te zullen blijven zoeken, maar kort daarna stapte de PVV uit het kabinet.

Staatssecretaris Aartsen zegt dat hij wil uitgaan van de volledige 14,5 miljard euro, waarop de kosten van de spoorlijn nu worden geschat. Het is aan Klaas Knot om na te gaan hoe dit bedrag gefinancierd kan worden.

Anders financieren
Daarbij moet hij ook kijken of de manier waarop het Rijk grote infrastructuurprojecten op dit moment financiert nog wel toepasbaar is. Het is nu gebruikelijk dat driekwart van het benodigde geld al zeker is, voordat een project in een verkenningsfase komt. Staatssecretaris Jansen wilde niet van die regel afwijken en ook zijn opvolger Aartsen wil hieraan vasthouden, maar hij erkent dat dit een probleem oplevert. Mogelijk is het praktischer om grote projecten als de Lelylijn te betalen uit het Mobiliteitsfonds of andere fondsen van het Rijk.

Knot moet ook nagaan wat het kost als de Lelylijn wordt doorgetrokken tot aan de Duitse grens. Dan zou de spoorlijn mogelijk in aanmerking kunnen komen voor meer Europese subsidies voor internationale treinverbindingen.

Klaas Knot heeft niet veel tijd: al in het eerste kwartaal moet hij zijn analyse voor de eerste fase van het Masterplan Lelylijn gereed hebben. In januari of februari staat er een Lelylijnconferentie gepland, waarop de resultaten worden gepresenteerd. Besluitvorming is vervolgens aan het nieuwe kabinet, want de benodigde bedragen zijn volgens Aartsen te groot voor een demissionair kabinet om over te besluiten.

Blij
De Flevolandse gedeputeerde Ellentrees Müller is blij met de aanstelling van Klaas Knot: "De financiële opgave voor de Lelylijn is groot, het is belangrijk dat de mogelijkheden en onmogelijkheden onderzocht worden. Knot past perfect binnen het plaatje: hij heeft kennis van de financiële wereld, financieringsmogelijkheden, economie en affiniteit met het gebied waar de Lelylijn beoogd is."